Prvo rješenje.
Označimo sa T T T težište trokuta A B C ABC A B C te sa a a a , b b b , c c c i v v v redom duljine stranica B C BC B C , C A CA C A , A B AB A B i visine na stranicu A B AB A B . Označimo i α = ∠ C A B \alpha=\angle CAB α = ∠ C A B i β = ∠ A B C \beta=\angle ABC β = ∠ A B C .
Budući da je T T T težište trokuta A B C ABC A B C , vrijedi
∣ T A ′ ∣ = ∣ B ′ C ∣ = 1 3 ∣ A C ∣ = 1 3 b , ∣ T B ′ ∣ = ∣ A ′ C ∣ = 1 3 ∣ B C ∣ = 1 3 a , ∣ T C ′ ∣ = 1 3 v . |TA'|=|B'C|=\frac13|AC|=\frac13b,\qquad |TB'|=|A'C|=\frac13|BC|=\frac13a,\qquad |TC'|=\frac13v. ∣ T A ′ ∣ = ∣ B ′ C ∣ = 3 1 ∣ A C ∣ = 3 1 b , ∣ T B ′ ∣ = ∣ A ′ C ∣ = 3 1 ∣ B C ∣ = 3 1 a , ∣ T C ′ ∣ = 3 1 v .
Vrijedi
P ( A ′ B ′ C ′ ) = P ( A ′ B ′ T ) + P ( B ′ C ′ T ) + P ( C ′ A ′ T ) = 1 2 ( ∣ T A ′ ∣ ∣ T B ′ ∣ + ∣ T B ′ ∣ ∣ T C ′ ∣ sin ( 180 ∘ − α ) + ∣ T C ′ ∣ ∣ T A ′ ∣ sin ( 180 ∘ − β ) ) = 1 2 ⋅ 1 9 ( a b + a v sin α + b v sin β ) . \begin{aligned} P(A'B'C')&=P(A'B'T)+P(B'C'T)+P(C'A'T)\\ &=\frac12\left(|TA'||TB'|+|TB'||TC'|\sin(180^\circ-\alpha)+|TC'||TA'|\sin(180^\circ-\beta)\right)\\ &=\frac12\cdot\frac19\left(ab+av\sin\alpha+bv\sin\beta\right). \end{aligned} P ( A ′ B ′ C ′ ) = P ( A ′ B ′ T ) + P ( B ′ C ′ T ) + P ( C ′ A ′ T ) = 2 1 ( ∣ T A ′ ∣∣ T B ′ ∣ + ∣ T B ′ ∣∣ T C ′ ∣ sin ( 18 0 ∘ − α ) + ∣ T C ′ ∣∣ T A ′ ∣ sin ( 18 0 ∘ − β ) ) = 2 1 ⋅ 9 1 ( ab + a v sin α + b v sin β ) .
Budući da vrijedi v = a sin β v=a\sin\beta v = a sin β , v = b sin α v=b\sin\alpha v = b sin α , a = c sin α a=c\sin\alpha a = c sin α , b = c sin β b=c\sin\beta b = c sin β i c 2 = a 2 + b 2 c^2=a^2+b^2 c 2 = a 2 + b 2 , imamo:
P ( A ′ B ′ C ′ ) = 1 18 ( a b + a 2 sin α sin β + b 2 sin α sin β ) = 1 18 ( a b + c 2 sin α sin β ) = 1 18 ( a b + a b ) = 1 18 ⋅ 2 a b = 2 9 P ( A B C ) . \begin{aligned} P(A'B'C') &=\frac1{18}\left(ab+a^2\sin\alpha\sin\beta+b^2\sin\alpha\sin\beta\right)\\ &=\frac1{18}\left(ab+c^2\sin\alpha\sin\beta\right) =\frac1{18}(ab+ab)\\ &=\frac1{18}\cdot2ab=\frac29P(ABC). \end{aligned} P ( A ′ B ′ C ′ ) = 18 1 ( ab + a 2 sin α sin β + b 2 sin α sin β ) = 18 1 ( ab + c 2 sin α sin β ) = 18 1 ( ab + ab ) = 18 1 ⋅ 2 ab = 9 2 P ( A B C ) .
Dakle, dobivamo P ( A ′ B ′ C ′ ) : P ( A B C ) = 2 : 9 P(A'B'C'):P(ABC)=2:9 P ( A ′ B ′ C ′ ) : P ( A B C ) = 2 : 9 .
Drugo rješenje.
Neka je B 1 B_1 B 1 polovište katete A C AC A C , a A 1 A_1 A 1 polovište katete B C BC B C . Trokuti A B ′ T AB'T A B ′ T i A C A 1 ACA_1 A C A 1 su slični. Budući da težište dijeli težišnicu u omjeru 2 : 1 2:1 2 : 1 slijedi ∣ C B ′ ∣ : ∣ C A ∣ = 1 : 3 |CB'|:|CA|=1:3 ∣ C B ′ ∣ : ∣ C A ∣ = 1 : 3 . Analogno dokazujemo ∣ C A ′ ∣ : ∣ C B ∣ = 1 : 3 |CA'|:|CB|=1:3 ∣ C A ′ ∣ : ∣ C B ∣ = 1 : 3 . Slijedi da su pravokutni trokuti A ′ C B ′ A'CB' A ′ C B ′ i B C A BCA B C A slični s koeficijentom sličnosti 1 3 \frac13 3 1 . Dakle, ∣ A ′ B ′ ∣ = 1 3 ∣ A B ∣ |A'B'|=\frac13|AB| ∣ A ′ B ′ ∣ = 3 1 ∣ A B ∣ .
Također, ∠ C A ′ B ′ = ∠ C B A \angle CA'B'=\angle CBA ∠ C A ′ B ′ = ∠ C B A , tj. pravci A ′ B ′ A'B' A ′ B ′ i B A BA B A su paralelni.
Neka je v v v duljina visine na stranicu A B AB A B trokuta A B C ABC A B C . Duljina visine na stranicu B ′ A ′ B'A' B ′ A ′ trokuta B ′ A ′ C B'A'C B ′ A ′ C je tri puta manja od v v v . To povlači da udaljenost pravaca A B AB A B i B ′ A ′ B'A' B ′ A ′ iznosi 2 3 v \frac23v 3 2 v , tj. duljina visine na stranicu B ′ A ′ B'A' B ′ A ′ trokuta A ′ B ′ C ′ A'B'C' A ′ B ′ C ′ iznosi 2 3 v \frac23v 3 2 v .
Sada slijedi da je
P ( A ′ B ′ C ′ ) = 1 2 ∣ B ′ A ′ ∣ ⋅ 2 3 v = 1 2 ⋅ 1 3 ∣ A B ∣ ⋅ 2 3 v = 2 9 P ( A B C ) . P(A'B'C')=\frac12|B'A'|\cdot\frac23v =\frac12\cdot\frac13|AB|\cdot\frac23v =\frac29P(ABC). P ( A ′ B ′ C ′ ) = 2 1 ∣ B ′ A ′ ∣ ⋅ 3 2 v = 2 1 ⋅ 3 1 ∣ A B ∣ ⋅ 3 2 v = 9 2 P ( A B C ) .
Traženi omjer je P ( A ′ B ′ C ′ ) : P ( A B C ) = 2 : 9 P(A'B'C'):P(ABC)=2:9 P ( A ′ B ′ C ′ ) : P ( A B C ) = 2 : 9 .
Treće rješenje.
Označimo sa T T T težište trokuta A B C ABC A B C te sa a a a i b b b redom duljine stranica B C BC B C i C A CA C A . Postavimo trokut u koordinatni sustav tako da je C ( 0 , 0 ) C(0,0) C ( 0 , 0 ) , A ( b , 0 ) A(b,0) A ( b , 0 ) , B ( 0 , a ) B(0,a) B ( 0 , a ) . Tada je T ( b 3 , a 3 ) T\left(\frac b3,\frac a3\right) T ( 3 b , 3 a ) , A ′ ( 0 , a 3 ) A'\left(0,\frac a3\right) A ′ ( 0 , 3 a ) , B ′ ( b 3 , 0 ) B'\left(\frac b3,0\right) B ′ ( 3 b , 0 ) . Jednadžba pravca A B AB A B je tada
A B … y − 0 = a − 0 0 − b ( x − b ) , AB\ldots y-0=\frac{a-0}{0-b}(x-b), A B … y − 0 = 0 − b a − 0 ( x − b ) ,
odnosno
y = − a b x + a . y=-\frac abx+a. y = − b a x + a .
Pravac T C ′ TC' T C ′ je okomit na A B AB A B pa je stoga njegova jednadžba
T C ′ … y − a 3 = b a ( x − b 3 ) , TC'\ldots y-\frac a3=\frac ba\left(x-\frac b3\right), T C ′ … y − 3 a = a b ( x − 3 b ) ,
odnosno
y = b a x + a 2 − b 2 3 a . y=\frac ba x+\frac{a^2-b^2}{3a}. y = a b x + 3 a a 2 − b 2 .
Izjednačavanjem dobivamo
− a b x + a = b a x + a 2 − b 2 3 a , -\frac abx+a=\frac ba x+\frac{a^2-b^2}{3a}, − b a x + a = a b x + 3 a a 2 − b 2 ,
a + b 2 − a 2 3 a = ( b a + a b ) x , a+\frac{b^2-a^2}{3a}=\left(\frac ba+\frac ab\right)x, a + 3 a b 2 − a 2 = ( a b + b a ) x ,
x = b ( 2 a 2 + b 2 ) 3 ( a 2 + b 2 ) . x=\frac{b(2a^2+b^2)}{3(a^2+b^2)}. x = 3 ( a 2 + b 2 ) b ( 2 a 2 + b 2 ) .
Uvrštavanjem u jednadžbu pravca A B AB A B dobivamo
y = − a b ⋅ b ( 2 a 2 + b 2 ) 3 ( a 2 + b 2 ) + a = − 2 a 3 − a b 2 + 3 a 3 + 3 a b 2 3 ( a 2 + b 2 ) = a ( 2 b 2 + a 2 ) 3 ( a 2 + b 2 ) . y=-\frac ab\cdot\frac{b(2a^2+b^2)}{3(a^2+b^2)}+a =\frac{-2a^3-ab^2+3a^3+3ab^2}{3(a^2+b^2)} =\frac{a(2b^2+a^2)}{3(a^2+b^2)}. y = − b a ⋅ 3 ( a 2 + b 2 ) b ( 2 a 2 + b 2 ) + a = 3 ( a 2 + b 2 ) − 2 a 3 − a b 2 + 3 a 3 + 3 a b 2 = 3 ( a 2 + b 2 ) a ( 2 b 2 + a 2 ) .
Tako dobivamo točku
C ′ = ( b ( 2 a 2 + b 2 ) 3 ( a 2 + b 2 ) , a ( 2 b 2 + a 2 ) 3 ( a 2 + b 2 ) ) . C'=\left(\frac{b(2a^2+b^2)}{3(a^2+b^2)},\frac{a(2b^2+a^2)}{3(a^2+b^2)}\right). C ′ = ( 3 ( a 2 + b 2 ) b ( 2 a 2 + b 2 ) , 3 ( a 2 + b 2 ) a ( 2 b 2 + a 2 ) ) .
Koristeći formulu
P ( A ′ B ′ C ′ ) = 1 2 ∣ x A ′ ( y B ′ − y C ′ ) + x B ′ ( y C ′ − y A ′ ) + x C ′ ( y A ′ − y B ′ ) ∣ P(A'B'C')=\frac12\left|x_{A'}(y_{B'}-y_{C'})+x_{B'}(y_{C'}-y_{A'})+x_{C'}(y_{A'}-y_{B'})\right| P ( A ′ B ′ C ′ ) = 2 1 ∣ x A ′ ( y B ′ − y C ′ ) + x B ′ ( y C ′ − y A ′ ) + x C ′ ( y A ′ − y B ′ ) ∣
dobivamo
P ( A ′ B ′ C ′ ) = 1 2 ∣ 0 ( 0 − a ( 2 b 2 + a 2 ) 3 ( a 2 + b 2 ) ) + b 3 ( a ( 2 b 2 + a 2 ) 3 ( a 2 + b 2 ) − a 3 ) + b ( 2 a 2 + b 2 ) 3 ( a 2 + b 2 ) ( a 3 − 0 ) ∣ = 1 2 ∣ b 3 ⋅ 2 a b 2 + a 3 − a 3 − a b 2 3 ( a 2 + b 2 ) + a 3 ⋅ 2 a 2 b + b 3 3 ( a 2 + b 2 ) ∣ = 1 2 ⋅ a b 3 + 2 a 3 b + a b 3 9 ( a 2 + b 2 ) = 1 2 ⋅ 2 a b ( a 2 + b 2 ) 9 ( a 2 + b 2 ) = 2 9 ⋅ 1 2 a b = 2 9 P ( A B C ) . \begin{aligned} P(A'B'C') &=\frac12\left| 0\left(0-\frac{a(2b^2+a^2)}{3(a^2+b^2)}\right) +\frac b3\left(\frac{a(2b^2+a^2)}{3(a^2+b^2)}-\frac a3\right) +\frac{b(2a^2+b^2)}{3(a^2+b^2)}\left(\frac a3-0\right) \right|\\ &=\frac12\left| \frac b3\cdot\frac{2ab^2+a^3-a^3-ab^2}{3(a^2+b^2)} +\frac a3\cdot\frac{2a^2b+b^3}{3(a^2+b^2)} \right|\\ &=\frac12\cdot\frac{ab^3+2a^3b+ab^3}{9(a^2+b^2)}\\ &=\frac12\cdot\frac{2ab(a^2+b^2)}{9(a^2+b^2)} =\frac29\cdot\frac12ab=\frac29P(ABC). \end{aligned} P ( A ′ B ′ C ′ ) = 2 1 0 ( 0 − 3 ( a 2 + b 2 ) a ( 2 b 2 + a 2 ) ) + 3 b ( 3 ( a 2 + b 2 ) a ( 2 b 2 + a 2 ) − 3 a ) + 3 ( a 2 + b 2 ) b ( 2 a 2 + b 2 ) ( 3 a − 0 ) = 2 1 3 b ⋅ 3 ( a 2 + b 2 ) 2 a b 2 + a 3 − a 3 − a b 2 + 3 a ⋅ 3 ( a 2 + b 2 ) 2 a 2 b + b 3 = 2 1 ⋅ 9 ( a 2 + b 2 ) a b 3 + 2 a 3 b + a b 3 = 2 1 ⋅ 9 ( a 2 + b 2 ) 2 ab ( a 2 + b 2 ) = 9 2 ⋅ 2 1 ab = 9 2 P ( A B C ) .
Zaključujemo da je P ( A ′ B ′ C ′ ) : P ( A B C ) = 2 : 9 P(A'B'C'):P(ABC)=2:9 P ( A ′ B ′ C ′ ) : P ( A B C ) = 2 : 9 .